تابلوهای اطلاعاتی و خدماتی

بیشتر این تابلوها چیزی را اطلاع می‌دهند و دستور نمی‌دهند. ترفند رایج این است که یکی از آنها مثل یک قاعده الزامی جلوه داده شود، پس به یاد داشته باشید که مربع یا مستطیل آبی در این دو خانواده فقط اطلاع یا توصیه می‌دهد.

تابلوهای اطلاعاتی (خانواده 6)

بیشتر آنها مربع یا مستطیل آبی هستند. تابلوی 6.16 سفید و تابلوی 6.19.1 زرد است.

تابلو	شماره	نام	معنا
	6.2	سرعت توصیه‌شده	سرعت ترجیحی این قطعه از راه. فقط توصیه
	6.3.1	محل دور زدن	جایی که برای دور زدن در نظر گرفته شده است. گردش به چپ در اینجا ممنوع است
	6.3.2	محدوده دور زدن	عدد داخل تابلو طول محدوده دور زدن را می‌گوید
	6.4	محل پارک	اینجا برای پارک در نظر گرفته شده است
	6.8.1	بن‌بست	راه عبور ندارد. ورود ممنوع نیست
	6.9	نشانگر مقدماتی جهت	اطلاعات مسیر و جهت
	6.14.2	شماره مسیر	شماره مسیر را می‌گوید
	6.15.1	جهت حرکت برای کامیون‌ها	مسیر توصیه‌شده برای کامیون‌ها، مستقیم
	6.15.2	جهت حرکت برای کامیون‌ها	همان، به راست
	6.15.3	جهت حرکت برای کامیون‌ها	همان، به چپ
	6.16	خط ایست	محل توقف هنگام علامت بازدارنده
	6.19.1	نشانگر مقدماتی تغییر مسیر به سواره‌روی دیگر	راه عبور از کنار سواره‌روی بسته در راهی با نوار جداکننده

دام رایج: عدد 50 روی مربع آبی فقط پیشنهاد است. نه حداکثر است (آن حلقه قرمز 3.24 است) و نه حداقل (آن دایره آبی 4.6 است). با تابلوی تکمیلی 8.16 «سطح خیس» زیر آن هم همین‌طور است: «توصیه می‌شود»، نه «مجاز است».

اگر تابلوی 6.2 کنار تابلوی هشداردهنده باشد، تا پایان همان قطعه خطرناک اعتبار دارد.

تابلوی 6.15 هم توصیه است. این تابلو مسیری را برای کامیون‌ها، تراکتورها و ماشین‌های خودگرد پیشنهاد می‌کند، در جایی که حرکت آنها در تقاطع به سمتی ممنوع باشد. چیزی را نمی‌بندد. این کار را فقط تابلوی ممنوعیت می‌کند، آن هم فقط در جهت خودش.

تابلوی 6.19.1 شما را به سواره‌روی دیگر می‌فرستد، چون سواره‌روی شما در جلو بسته است. این تابلو نشانگر عبور از کنار یک مانع محلی نیست. وقتی آن را می‌بینید نمی‌توانید مستقیم ادامه دهید: همان‌طور که نشان می‌دهد به سواره‌روی مقابل بروید. تابلوهای 6.19.1 و 6.19.2 راه بازگشت را هم نشان می‌دهند.

تابلوهای خدماتی (خانواده 7)

دنبال مستطیل آبی با مربع سفید در داخل آن بگردید. این تابلوها شما را به چیزی مفید راهنمایی می‌کنند.

تابلو	شماره	نام	معنا
	7.2	بیمارستان	تخت با صلیب
	7.7	محل غذاخوری	کارد و چنگال
	7.9	هتل یا متل	تخت بدون صلیب
	7.10	اردوگاه	چادر
	7.11	محل استراحت	میز و درخت
	7.12	پاسگاه گشت راهنمایی و رانندگی	فقط می‌گوید پاسگاهی آنجاست

خودتان امتحان کنید

در کدام حالت طول محدوده دور زدن نشان داده شده است؟

فقط Բ (B). عدد داخل تابلو، یعنی 6.3.2، طول محدوده است. تابلوی کوچک جداگانه در Ա (A) همان 8.1.1 است: فاصله از تابلو تا آن محل، یعنی 50 متر.

راننده کامیون هستید. تابلوی 3.4 در راه مستقیم روبه‌رو نصب شده و تابلوی آبی کامیون‌ها به راست اشاره می‌کند.

کجا می‌توانید بروید؟ راست، چپ یا جهت مخالف. فقط مستقیم ممنوع است. تابلوی آبی توصیه می‌کند و الزام نمی‌کند.

این تابلو کنار راهی جنگلی نصب شده است.

چه می‌گوید؟ پس از 500 متر محل استراحت است. تابلوی کوچک فاصله تا آن را می‌گوید، نه طول یک قطعه را. هشدار درباره درخت افتاده هم نیست، چون آبی است و مثلث نیست.

نکات کلیدی

• مربع‌ها و مستطیل‌های آبی این خانواده‌ها اطلاع یا توصیه می‌دهند.
• 6.2 فقط سرعت را توصیه می‌کند، حتی با تابلوی تکمیلی.
• 6.3.1 محل دور زدن است و گردش به چپ آنجا ممنوع است. 6.3.2 طول محدوده را داخل تابلو نشان می‌دهد.
• 6.8.1 یعنی راه عبور نیست، اما می‌توانید وارد شوید.
• 6.15 مسیری را برای کامیون‌ها توصیه می‌کند و چیزی را ممنوع نمی‌کند.
• 6.19.1 تابلوی زردی است که شما را به سواره‌روی دیگر می‌برد.
• تابلوهای خدماتی: 7.2 تخت با صلیب است و 7.9 تخت بدون صلیب.

پرسش‌های تمرینی

پرسش 16. این تابلو نامیده می‌شود:

1. نشانگر مقدماتی مسیر عبور از کنار مانع.
2. نشانگر مقدماتی تغییر مسیر به سواره‌روی دیگر.
3. نشانگر مقدماتی ورود به خط عبور مقابل.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. نشانگر مقدماتی تغییر مسیر به سواره‌روی دیگر.

در تصویر یک تابلوی مقدماتی زرد دیده می‌شود که پیکان‌های آن حرکت را از سواره‌روی بسته‌شده در جلو، که با دایره قرمز بازدارنده مشخص شده است، به سواره‌روی دیگر هدایت می‌کند. این تابلوی 6.19.1، 6.19.2 «نشانگر مقدماتی تغییر مسیر به سواره‌روی دیگر» است که مقررات آن را جهت حرکت برای عبور از کنار بخش بسته‌شده یک سواره‌رو در راه دارای نوار میانی، یا بازگشت به سواره‌روی سمت راست، تعریف می‌کند. این تابلو «نشانگر مقدماتی مسیر عبور از کنار مانع» نیست: مانع موضعی با تابلوی فرعی 8.22 «مانع» همراه با تابلوهای 4.2.1 تا 4.2.3 نشان داده می‌شود، در حالی که اینجا کل سواره‌رو بسته است. «نشانگر مقدماتی ورود به خط عبور مقابل» هم نیست — تابلوی 6.19 حرکت را به سواره‌روی جداگانه راه دارای نوار میانی هدایت می‌کند، نه به جریان مقابل، و تابلویی با چنین معنایی وجود ندارد.

پرسش 25. این تابلوی راهنمایی و رانندگی نشان می‌دهد:

1. راهی با حرکت یک‌طرفه که در آن فقط حرکت خودروهای باری مجاز است.
2. خطی که فقط برای حرکت خودروهای باری در نظر گرفته شده است.
3. جهت حرکت توصیه‌شده برای خودروهای باری.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 3. جهت حرکت توصیه‌شده برای خودروهای باری.

در تصویر یک تابلوی اخباری آبی با پیکان و تصویر خودروی باری دیده می‌شود: این‌ها تابلوهای 6.15.1 تا 6.15.3 «جهت حرکت برای خودروهای باری» هستند که مقررات آن‌ها را جهت حرکت توصیه‌شده برای خودروهای باری، تراکتورها و ماشین‌های خودگرد تعریف می‌کند، در جایی که حرکت آن‌ها در تقاطع به سمتی ممنوع باشد. بنابراین گزینه «جهت حرکت توصیه‌شده برای خودروهای باری.» درست است. این تابلو «راهی با حرکت یک‌طرفه که در آن فقط حرکت خودروهای باری مجاز است.» نیست: حرکت یک‌طرفه با تابلوهای 5.5 و 5.7 برقرار می‌شود و این تابلوی آبی نه راه را یک‌طرفه می‌کند و نه عبور سایر وسایل نقلیه را ممنوع می‌سازد. «خطی که فقط برای حرکت خودروهای باری در نظر گرفته شده است.» هم نیست — خط اختصاصی با تابلوهای خطوط عبور نشان داده می‌شود، در حالی که 6.15 جهت توصیه‌شده در تقاطع را نشان می‌دهد.

پرسش 26. کدام یک از تابلوها «هتل» یا «متل» نامیده می‌شود؟

1. 1
2. 2
3. 3
4. 4
5. 5

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 3. 3

«هتل یا متل» نام تابلوی 7.9 از گروه تابلوهای خدماتی است، با نگارهٔ تخت‌خواب، که همان شمارهٔ 3 است. بقیه تابلوهای خدماتی دیگرند: شمارهٔ 1 تابلوی 7.2 «بیمارستان» (تخت‌خواب با صلیب)، شمارهٔ 2 تابلوی 7.7 «محل غذاخوری»، شمارهٔ 4 تابلوی 7.10 «اردوگاه» (با نگارهٔ چادر) و شمارهٔ 5 تابلوی 7.11 «محل استراحت» است و هیچ‌کدام هتل یا متل را نشان نمی‌دهد. بنابراین تابلوی 3 درست است.

پرسش 40. این تابلوی راهنمایی و رانندگی نشان می‌دهد:

1. راهی که عبور سرتاسری ندارد.
2. جهت حرکت به سمت مکانی که در محدوده شهری قرار دارد.
3. پایان خط کاهش سرعت یا خط اضافی در سربالایی.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 1. راهی که عبور سرتاسری ندارد.

روی مربع آبی یک تیرک سفید دیده می‌شود که نوار قرمزی آن را قطع کرده است: این تابلوی 6.8.1 تا 6.8.3 «بن‌بست» است که مقررات آن را راهی بدون عبور سرتاسری تعریف می‌کند. بنابراین گزینهٔ «راهی که عبور سرتاسری ندارد.» درست است. این تابلو «جهت حرکت به سمت مکانی که در محدوده شهری قرار دارد» را نشان نمی‌دهد؛ اطلاعات مسیر و جهت با تابلوهای پیش‌آگاهی و تابلوهای نشانگر جهت 6.9، 6.10 و 6.12 داده می‌شود، نه با تصویر راهی که بسته است. همچنین «پایان خط کاهش سرعت یا خط اضافی در سربالایی» را هم مشخص نمی‌کند: آن‌ها را تابلوهای مربوط به آرایش خطوط نشان می‌دهند، در حالی که تابلوی 6.8 خودِ راه را توصیف می‌کند، راهی که خروجی ندارد.

پرسش 53. تابلوهای راهنمایی و رانندگی نشان‌داده‌شده چه چیزی را نشان می‌دهند؟

1. در محدودهٔ اثر تابلوی فرعی، رانندگان باید با سرعتی بیشتر از سرعت مندرج بر روی تابلو حرکت کنند.
2. در محدودهٔ اثر تابلوی فرعی، به رانندگان توصیه می‌شود با سرعت مندرج بر روی تابلو حرکت کنند.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. در محدودهٔ اثر تابلوی فرعی، به رانندگان توصیه می‌شود با سرعت مندرج بر روی تابلو حرکت کنند.

مربع آبی با عدد 50 تابلوی 6.2 «سرعت توصیه‌شده» است، یعنی سرعتی که برای حرکت در آن قطعه از جاده ترجیح داده می‌شود، و تابلوی فرعی زیر آن — 8.2.1 «محدودهٔ اثر» — نشان می‌دهد که این توصیه در قطعه‌ای به درازای 800 متر برقرار است. چون تابلوی 6.2 تنها جنبهٔ توصیه‌ای دارد، پاسخ درست این است که در محدودهٔ اثر تابلوی فرعی، به رانندگان توصیه می‌شود با سرعت مندرج بر روی تابلو حرکت کنند. گزینهٔ «رانندگان باید با سرعتی بیشتر از سرعت مندرج بر روی تابلو حرکت کنند» نادرست است: حداقلِ سرعتِ اجباری را تابلوی دستوری 4.6 «محدودیت حداقل سرعت» تعیین می‌کند، نه مربع آبی 6.2 که هیچ الزامی ایجاد نمی‌کند.

پرسش 55. راننده در وضعیت داده‌شده چگونه باید عمل کند؟

1. مستقیم به حرکت ادامه دهد.
2. به خط عبورِ حرکت مقابلِ جاده تغییر خط دهد.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. به خط عبورِ حرکت مقابلِ جاده تغییر خط دهد.

در این جاده که نوار میانی جداکننده دارد، سواره‌روِ راننده در جلو بسته است: تابلوی 3.2 «عبور ممنوع» که بالای آن آویخته شده، حرکت همهٔ وسایل نقلیه را ممنوع می‌کند، پس ادامهٔ حرکت به‌صورت مستقیم ممکن نیست. تابلوی زرد سمت راست تابلوی 6.19.1 «نشانگر مقدماتی تغییر مسیر به سواره‌روِ دیگر» است که طبق پیوست تابلوهای راهنمایی و رانندگی، جهت دور زدن قطعهٔ بستهٔ یکی از سواره‌روها را در جاده‌ای با نوار میانی جداکننده نشان می‌دهد — در اینجا به سواره‌روِ مقابل. بنابراین راننده باید به خط عبورِ حرکت مقابلِ جاده تغییر خط دهد.

پرسش 67. علامت راهنمایی زیر چه چیزی را نشان می‌دهد؟

1. در این قطعه از جاده، حرکت با سرعت حداکثر 50 کیلومتر بر ساعت را مجاز می‌کند.
2. در این قطعه از جاده، حرکت با سرعت 50 کیلومتر بر ساعت توصیه می‌شود.
3. فقط حرکت با سرعت مندرج روی علامت یا بیشتر از آن مجاز است.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. در این قطعه از جاده، حرکت با سرعت 50 کیلومتر بر ساعت توصیه می‌شود.

مربع آبی با عدد 50 تابلوی 6.2 «سرعت توصیه‌شده» است که مقررات آن را سرعتِ ترجیح‌داده‌شده برای حرکت در آن قطعه از جاده تعریف می‌کنند؛ در اینجا این تابلو کنار تابلوی هشداردهندهٔ 1.29 «باد جانبی» قرار دارد، پس محدودهٔ اثرش به درازای همان قطعهٔ خطرناک است. چون این تابلو تنها جنبهٔ توصیه‌ای دارد، پاسخ درست این است که در این قطعه از جاده، حرکت با سرعت 50 کیلومتر بر ساعت توصیه می‌شود. معنای آن «حداکثر 50 کیلومتر بر ساعت» نیست: حداکثر سرعت را تابلوی 3.24 با حاشیهٔ قرمز تعیین می‌کند، نه مربع آبی. معنای آن «سرعت مندرج روی علامت یا بیشتر از آن» هم نیست: حداقل اجباری تابلوی 4.6 است، در حالی که تابلوی 6.2 هیچ الزامی ایجاد نمی‌کند و تنها 50 کیلومتر بر ساعت را توصیه می‌کند.

پرسش 69. علائم راهنمایی زیر چه چیزی را نشان می‌دهند؟

1. روی سطح خیس جاده، حرکت با سرعت 40 کیلومتر بر ساعت توصیه می‌شود.
2. روی سطح خیس جاده، حرکت با سرعت حداکثر 40 کیلومتر بر ساعت مجاز است.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 1. روی سطح خیس جاده، حرکت با سرعت 40 کیلومتر بر ساعت توصیه می‌شود.

مربع آبی با عدد 40 تابلوی 6.2 «سرعت توصیه‌شده» است (سرعت مناسب برای حرکت در آن بخش از راه)، و تابلوی فرعی زیر آن با تصویر باران، 8.16 «سطح خیس» است که اثر تابلو را به بازه‌ای محدود می‌کند که سطح سواره‌رو خیس باشد. روی هم، پاسخ درست این است: «در سطح خیس جاده حرکت با سرعت 40 کیلومتر در ساعت توصیه می‌شود». گزینه دیگر، یعنی «نه بیشتر از 40 کیلومتر در ساعت» در سطح خیس، نادرست است، زیرا محدودیت حداکثری را تابلوی 3.24 با حاشیه قرمز تعیین می‌کند؛ مربع آبی 6.2 تنها سرعت مناسب را توصیه می‌کند و هرگز حد الزام‌آور نمی‌گذارد، حتی همراه با تابلوی فرعی 8.16.

پرسش 691. حرکت خودروی باری در کدام جهت مجاز است؟

1. فقط به راست.
2. به راست، به چپ و در جهت مخالف.
3. فقط به چپ.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. به راست، به چپ و در جهت مخالف.

آن‌سوی تقاطع، روی جاده‌ای که مستقیم ادامه می‌یابد، تابلوی 3.4 «عبور خودروهای باری ممنوع» نصب شده است که حرکت خودروی باری را تنها در همان جهت ممنوع می‌کند. تابلوی مستطیلی آبی یکی از تابلوهای اطلاعاتی 6.15.1 تا 6.15.3 «جهت حرکت برای خودروهای باری» است و پیکان آن به راست اشاره دارد؛ طبق فهرست تابلوها، این تابلو تنها جهت توصیه‌شده برای خودروهای باری را در جایی نشان می‌دهد که حرکت آن‌ها در یکی از جهت‌های تقاطع ممنوع است، و الزام‌آور نیست. بنابراین خودروی باری می‌تواند به راست، به چپ و در جهت مخالف حرکت کند و تنها حرکت مستقیم ممنوع است. گزینه «فقط به راست.» نادرست است، زیرا تابلوی 6.15 الزام‌آور نیست، و گزینه «فقط به چپ.» بی‌دلیل جهت‌های مجاز را محدود می‌کند.

پرسش 910. این تابلوی راهنمایی نشان‌دهندهٔ چیست؟

1. پس از 500 متر درخت افتاده وجود دارد
2. پس از 500 متر محل استراحت وجود دارد.
3. در طول قطعه‌ای 500 متری محل استراحت وجود دارد.

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. پس از 500 متر محل استراحت وجود دارد.

میز و درخت سوزنی‌برگ روی تابلوی مستطیلی آبی، آن را تابلوی خدماتی 7.11 «محل استراحت» می‌کند، و «500 متر» زیر آن تابلوی فرعی 8.1.1 «فاصله تا محل» است که فاصله را در جهت حرکت، از تابلو تا محلی که در جلو قرار دارد، نشان می‌دهد. بنابراین تابلو به راننده می‌گوید که پس از 500 متر محل استراحت وجود دارد. گزینهٔ «پس از 500 متر درخت افتاده وجود دارد» نادرست است، چون این یک تابلوی خدماتی آبی است نه هشدار خطر، و «در طول قطعه‌ای 500 متری محل استراحت وجود دارد.» معنای تابلوی فرعی 8.1.1 را وارونه می‌کند: آن تابلو فاصله تا محل را می‌دهد، نه طول یک قطعه را.

پرسش 1048. از کدام مسیر ادامه حرکت مجاز است؟

1. فقط Ա (A)
2. فقط Ա (A) یا Գ (C)
3. فقط Ա (A) یا Դ (D)
4. هر کدام، به جز Բ (B)

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 4. هر کدام، به جز Բ (B)

تابلوی مربعی آبی‌رنگ در تقاطع، تابلوی 6.3.1 «محل دور زدن» است که مقررات درباره آن به‌صراحت می‌گوید گردش به چپ ممنوع است. این تابلو جایی را نشان می‌دهد که دقیقاً برای دور زدن در نظر گرفته شده است؛ بنابراین دور زدن، یعنی مسیر Դ (D)، مجاز است و جهت‌های مستقیم و راست نیز مجازند، و تنها گردش به چپ که مسیر Բ (B) است ممنوع می‌باشد. پس ادامه حرکت از هر مسیری، به جز Բ (B)، مجاز است. گزینه «فقط Ա (A)» بسیار محدودتر از واقعیت است، گزینه «فقط Ա (A) یا Գ (C)» همان دور زدنی را که تابلو برای مجاز کردن آن وجود دارد به اشتباه کنار می‌گذارد، و گزینه «فقط Ա (A) یا Դ (D)» مسیر Գ (C) را جا می‌اندازد که گردش به چپ نیست و تابلوی 6.3.1 آن را ممنوع نکرده است.

پرسش 1063. در کدام حالت طول محدوده دور زدن مشخص شده است؟

1. Ա (A)
2. فقط Բ (B)
3. Ա (A) و Բ (B)

نمایش پاسخ

پاسخ درست: 2. فقط Բ (B)

در حالت Ա (A)، مربع آبی با پیکان دور زدن، تابلوی 6.3.1 «محل دور زدن» است و پلاک جداگانه «50 متر» زیر آن، تابلوی 8.1.1 «فاصله تا مورد نظر» است: آن 50 متر فاصله از تابلو تا محل دور زدن است، نه طول محدوده دور زدن. در حالت Բ (B)، عدد «15 متر» در داخل خودِ تابلو درج شده است؛ این تابلوی 6.3.2 «محدوده دور زدن» است که مقررات آن را دقیقاً به‌عنوان طول محدوده در نظر گرفته‌شده برای دور زدن تعریف می‌کنند. بنابراین طول محدوده دور زدن تنها در حالت Բ (B) مشخص شده است؛ گزینه‌های «Ա (A)» و «Ա (A) و Բ (B)» نادرست‌اند، زیرا در حالت Ա (A) پلاک 8.1.1 فاصله تا محل را نشان می‌دهد، نه طول محدوده را.